Rykowisko jeleni

czwartek, 05 wrzesień 2013 12:44

Podczas wędrówki górskiej we wrześniu i na początku października centrala TOPR odbiera wiele sygnałów o głośnym ryczeniu niedźwiedzi, zwłaszcza wieczorem. Nic bardziej mylnego, te niepokojące tony to dźwięk wywodów miłosnych jelenia szlachetnego.

Obecnie na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego szacuje się około 200 sztuk jeleni. To zdecydowanie najliczniej występująca zwierzyna gruba w Tatrach. Samica jelenia to nie – jak się powszechnie uważa – sarna, ale łania. Różnicę gatunkowa najlepiej ukazuje waga: dorosły samiec jelenia (w gwarze łowieckiej: byka) osiąga 150-200 kg, łania 80-120 kg, zaś sarna odpowiednio 18kg i 25kg. Choć pochodzą z tej samej rodziny jeleniowatych, sarna i  jeleń stanowią zupełnie odrębne gatunki.

Ich funkcje pełnione na rzecz tatrzańskiej natury są jednak podobne: jako typowi roślinożercy, wyjadając młode pędy drzew, poniekąd kształtują wygląd i gęstość lasów.

Samce jeleni noszą na głowie wyjątkową ozdobę, jaką jest poroże, nazywane też wieńcem. U dojrzałych osobników każda z dwóch tyk może mieć aż do ośmiu odnóg. Wbrew przesądom, wielkość i ilość odnóg nie stanowi bezwzględnie o wieku osobnika, ale o jego siłach witalnych, których okazania wymaga okres godowy – rykowisko.

Na ten szczególny czas samce jelenia zmieniają swoje zwyczaje samotnego życia (starsze osobniki) lub przebywania w kawalerskim gronie (chmary młodych samców) i walczą o jak największy „harem” samic. Rykowisko trwa zwykle przez wrzesień i pierwszą dekadę października – praktycznie w każdej dolinie o świcie i wieczorem rozbrzmiewa ryczenie jeleni. W taki sposób samce demonstrują swoją siłę i ostrzegają konkurenta, żeby usunął mu się z drogi do samic. Jeżeli to nie wystarcza, jelenie podejmują się łamania drzew, wyrywania trawy, ścierania się porożem, a w ostateczności walki.

Te miłosne gody są na tyle absorbujące, że jelenie ryzykują czasem życie przeciwstawiając się większym osobnikom, zapominają też o jedzeniu, więc po rykowisku tracą do 30% masy ciała, tracąc jednocześnie na swojej wyniosłej urodzie. Po zakończeniu całego procesu przemieszczają się w położone niżej partie regla dolnego i kontynuują zwykły tryb życia. Aż do kolejnego września.

 

Małgorzata Tomik

Fot. Izabela Dziduszko

Oceń ten artykuł
0.00
0

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.