Mgła

sobota, 07 styczeń 2017 14:27

Czasem pojawia się ”znikąd”. Snuje się, zakrywa całe pole widoku prowadząc do dezorientacji nawet bardzo doświadczonych górołazów. Mgła stanowi jedno z niepozornych, a jednak niebezpiecznych zjawisk pogodowych.

Kiedy występuje mgła?

Według statystyk w Polsce mgły występują najczęściej w marcu i październiku. Trudno jednak z dużą dokładnością przewidzieć ich gęstość i czas po jakim ustąpią. Mgła najczęściej powstaje w wyniku napłynięcia ciepłego powietrza na wychłodzony grunt – lub odwrotnie – co wywołuje proces skraplania się pary wodnej. Wybierając się w góry zawsze sprawdzaj prognozy pogody pod kątem pojawienia się tego zjawiska.

Spośród różnych rodzajów mgieł najtrudniej przewidzieć wystąpienia tak zwanej mgły radiacyjnej, pojawiającej się o poranku i nocami przy jednocześnie zupełnie bezchmurnym niebie. Ten rodzaj mgły występuje często tylko lokalnie, w miejscach gdzie ciepło wyparowuje z gruntu najszybciej, nierzadko ograniczając widoczność do zaledwie kilku metrów.

Gęstość mgły bywa mocno zróżnicowana. Zazwyczaj widoczność waha od 50 do 100 metrów. Czasem zdarza się jednak ograniczać do zaledwie kilku. W górach nawet przy pięknej pogodzie mogą się tworzyć lokalne mgły na ciepłych, zacienionych ścianach i stokach. Specyficzne warunki zwiastujące mgły to inwersja temperatur, podczas której pojawia się imponująco wyglądające od góry zjawisko „morza mgieł” (nieznacznie sfalowana, jednolita warstwa chmur o wyraźnych granicach, zalegająca doliny).

Zagrożenia

Podczas silnej mgły nawet bardzo doświadczone osoby tracą orientację w terenie. Dowodzą tego między innymi przypadki ludzi, którzy mieli za sobą setki zjazdów z Kasprowego, jednak zdezorientowani mgłą, zamiast do Goryczkowej, zjeżdżali na stronę Doliny Cichej. Zimą, kiedy podłoże jest białe, podczas mgły „szaleje” błędnik, można stracić nie tylko orientację horyzontalną, ale i wertykalną. Jak jeszcze działa mgła? Utrudnia ustalenie miejsca pobytu i dalszej drogi. Rozprasza fale akustyczne powodując, że na stokach i kotlinach nawoływanie jest bardzo słabo słyszalne. Odgłosy słyszane podczas mgły mogą być bardzo mylące dochodząc nie z tego kierunku, w którym znajduje się osoba nawołująca. Na terenach płaskich – podszczytowe płaskie hale – głos we mgle rozchodzi się z siłą zwielokrotnioną, powodując złudzenie akustyczne, że rozmawiający lub nawołujący znajduje się bardzo blisko, odwrotnie niż w rzeczywistości.

Jak zachować się podczas mgły?

Przede wszystkim należy nie panikować, co zwykle tylko pogarsza sytuację w jakiej się znaleźliśmy. Jeżeli widzialność jest jeszcze dostateczna, niezwłocznie wracamy na dół po drodze, którą przyszliśmy (po swoich śladach). Wędrując grupą nie pozwólmy, aby ludzie się rozproszyli. Z pomocą mapy, kompasu, wysokościomierza, gps w telefonie ustalmy swoją lokalizację i kierunek poruszania się względem stron świata. Jeżeli czujemy się bezradni i na tyle zdezorientowani, że sytuacja staje się niebezpieczna - dzwonimy po pomoc, najlepiej przez aplikację Ratunek. Dzięki niej ratownik zobaczy naszą pozycję, wyśle pomoc lub sprowadzi w bezpieczne miejsce.

Małgorzata Tomik

Fot. Małgorzata Tomik

Oceń ten artykuł
4.80
5
Zaloguj się, by skomentować